Yüksek tansiyon olarak bilinen hipertansiyon hamilelik esnasında sırasında sık görülen bir sorundur. Hipertansif bir hastalık olarak da bilinir, kan damarlarındaki kan normalden daha yüksek bir basınçta hareket ettiğinde meydana gelir. Peki gebelikte hipertansiyon neden olur? Gebelikte hipertansiyon belirtileri nelerdir? Hamilelikte hipertansiyon nasıl tedavi edilir?
Hipertansif bozukluklar çeşitli tiplerden biri de gebeliğe bağlı hipertansiyondur (PIH), hamile kadınların % 5 ila 8’ini etkileyen bir rahatsızlıktır. Eğer hipertansiyon yani (PIH) teşhisi konulmuş veya şüphe içerisindeyseniz bu yazımız size rehber olacaktır..
Biliyoz ekiplerinin araştırdığı hamilelik döneminde hipertansiyon hakkında bu makalemizde hangi soruların cevaplarını bulacaksınız? İşte gebelikte hipertansiyon dosyası.
- Gebelikte Yüksek Tansiyon Çeşitleri
- Gebeliğe Bağlı Hipertansiyon Nedir?
- Hamilelikte Hipertansiyonun Sebepleri.
- Gebeliğe Bağlı Hipertansiyon Belirtileri
- Hipertansiyonun Anne ve Bebek Üzerindeki Etkileri, Hipertansiyonun Zararları
- Gebeliğe Bağlı Hipertansiyon Teşhisi
- Gebeliğe Bağlı Hipertansiyon Tedavisi
- Gebelikte hipertansiyon Nasıl Önlenir?
Gebelikte Yüksek Tansiyon Çeşitleri
Yüksek tansiyon hamilelik sırasında farklı şekillerde kendini gösterir. Ciddiyet ve vücut üzerindeki etkileri bakımından farklı durum ve sonuçlar doğurabilir.
Gebelikte Kronik Hipertansiyon
20. haftadan önce ortaya çıkan, hamile kalmadan önce var olan veya doğumdan sonra bile devam eden yüksek tansiyondur. Bazı durumlarda, ilk doğum öncesi kontrolünüze kadar tansiyonunuz yüksek bile olmaz. Fakat bir anda kendini gösterebilir.
Gebelik Hipertansiyonu
Gebeliğe bağlı yüksek tansiyon 20. haftadan sonra ortaya çıkar ve doğumdan sonra normalleşir. Herhangi bir ilişkili semptom göstermeyecektir.
Preeklampsi
Hem kronik hem de gestasyonel hipertansiyon, eğer tedavi edilmezse bırakılırsa preeklampsiye yol açabilir. İdrarda proteine neden olur ve zamanında tıbbi müdahale istenmezse hem anne hem de bebek için çeşitli komplikasyonlara yol açabilir.
Bu yazımızda, makalemizin de başlığından anlayacağınız gibi gebeliğe bağlı yüksek tansiyon ve onun getirdiği belirtileri, nedenlerini ve tedavi yöntemlerini ele alacağız.
Gebeliğe Bağlı Hipertansiyon Nedir?
PIH, aynı zamanda gebelik hipertansiyonu olarak da adlandırılan yüksek tansiyon şeklidir. Eğer tedavi edilmezse, preeklampsi veya toksemiye neden olabilir.
Hamileliğe bağlı yüksek tansiyon gebeliğin 20. haftasından sonra gelişir ve zamanında tedavi edilmezse anne ve bebekte sorunlara neden olabilir. PIH’nin bazı önemli özellikleri şunlardır:
- Kan basıncı 140/90 mmHg’den yüksek olur
- Protein idrarda bulunur
- Şişme (ödem) oluşur
- Doğumdan sonraki altı hafta içinde normalleşir.
Hipertansiyon herhangi bir hamile kadında olabilir, ancak bazı risk faktörleri olma şansını arttırır.
Hamilelikte Hipertansiyonun Sebepleri.
Gebeliğe bağlı hipertansiyonun nedeni bilinmemekle birlikte, aşağıdaki faktörlere sahip olanlarda risk daha yüksektir.
- İlk kez hamilelik
- Hipertansiyonun aileden gelen öyküsü
- İkizler veya çoğul gebelikler
- Kadının yaşı 20’nin altında veya 40’ın üstünde olması
- Hamilelikten önce hipertansiyon veya böbrek hastalığı olup olmadığı
- Şeker hastalığı
Bu risklerden birine sahipseniz veya kan basıncınızın dalgalandığından şüpheleniyorsanız, gebelik hipertansiyonunun belirtilerine dikkat edin. Peki gebelikte hipertansiyon (yüksek tansiyon) belirtileri nelerdir?
Gebeliğe Bağlı Hipertansiyon Belirtileri
Herhangi bir yüksek kan basıncında ortak olan aşağıdaki işaretleri görebilirsiniz.
- 140’dan fazla sistolik kan basıncı
- 90’dan fazla diyastolik kan basıncı
- Ani kilo alımı
- Çift veya bulanık görme gibi görsel değişiklikler
- Üst karın ağrısı veya mide ağrısı
- Tekrarlayan baş ağrıları
- Avuç içi ve tabanlarda aşırı terleme
- Baş dönmesi
- Kulaklarda uğultu veya çınlama sesi
- Uyuşukluk
- Hızlı kalp atımı
Tansiyonunuz tüm düzenli kontrolleriniz sırasında kontrol edilir, çünkü yüksek tansiyon hem anne hem de bebek için belirli riskler oluşturur. Kendinizde değişiklikler fark ettiğiniz taktirde tansiyonunuzu sıklıkla kendinizde kontrol edip bilgi amaçlı gün ve saat olarak not alıp doktorunuza iletmeniz faydalı olacaktır.
Hipertansiyonun Anne ve Bebek Üzerindeki Etkileri Hipertansiyonun Zararları
- Kan basıncının artmasıyla birlikte, kan damarlarının direncinde de bir artış vardır. Bu, kanın beyin, böbrekler, karaciğer, uterus ve plasenta dahil olmak üzere farklı organlara akmasını önleyebilir.
- Plasenta yeterince kan almadığında, fetüs daha az oksijen ve yiyecek alır. Düşük doğum ağırlığı ve diğer gelişimsel sorunlara yol açabilir. Peki gebelikte hipertansiyonun zararları nelerdir?
- Nöbetler eşliğinde yüksek BP olan eklampsi
- Plasental abruption (plasentanın uterustan erken ayrılması)
- Rahim içi büyüme kısıtlaması (zayıf fetal büyüme)
- Ölü doğum
- Erken doğum
Düzenli doğum öncesi kontrolleriniz varsa Hipertansiyon erken tespit edilebilir. Erken tanı, sorunun erken tedavisi anlamına gelir.
Gebeliğe Bağlı Hipertansiyon Teşhisi
Daha önce de söylediğimiz gibi, tansiyonunuz hamilelik sırasında doktora her ziyaretinizde kontrol edilir. Anormal bir yükseliş hamilelikte hipertansiyon (yüksek tansiyon) göstergesi olabilir. Tansiyonunuz art arda iki veya üç ayda bir yapılan kontrollerde yüksek bulunursa, doktorunuz idrarınızdaki herhangi bir protein içeriğini tespit etmek için bir idrar testi yaptırmanızı isteyecektir.
Ziyaretler sırasında doktorunuz, ileride başvurmak üzere kan basıncınızı, kilo alımınızı ve idrar proteininizi izleyecek ve tablolayacaktır. Eğer anormal şekilde yorgunluk hissetmeye devam ederseniz veya gebelikte yğksek tansiyonun diğer semptomlarından muzdaripseniz, doktor aşağıdakileri içeren ek testler yazacaktır.
- Ödemin değerlendirilmesi
- Retina değişikliklerini kontrol etmek için göz testleri
- Kan pıhtılaşma testleri
- Karaciğer ve böbrek fonksiyon testleri
Hipertansiyon teşhis edilirse veya şüphelenilirse, doktor büyüyen bebeğinizi izlemek için de bir takım testler isteyebilir. Bebeğiniz aktif olduğunda, fetal kalp hızı artar. Bu nedenle, bu testler çocuğunuzun iyi büyüdüğünü tespit etmek ve anlamak için yardımcı olur.
Gebeliğe Bağlı Hipertansiyon Tedavisi
Gebelikte yüksek tansiyon tedavisi aşağıdaki bulgulara bağlıdır.
- Hamilelik aşamanız, tıbbi geçmişiniz ve genel sağlık durumunuz
- Genel durumun kapsamı
- Belirli ilaçlara, prosedürlere ve tedavilere karşı verdiğiniz cevaplar
Tedavinin asıl amacı, durumun daha kötüye gitmesini ve komplikasyonlara neden olmasını engellemektir. Bu nedenle, aşağıdaki tedavi seçeneklerinin bir kombinasyonu önerilmektedir.
- Hastanede ya da evde yatak istirahati
- Kan basıncı seviyelerinin yakından izlenmesi
- Magnezyum sülfat gibi antihipertansif ilaçlar
- Fetal sağlığın izlenmesi.
- Fetal vuruşlar ve hareketler frekanstaki bir değişiklik bebeğin stres altında olduğunu gösterir
- Fetal hareketlerle ilişkili olarak fetal kalp hızını ölçen stressiz test
- Biyofiziksel profil, fetal büyüme, gelişme ve hareketleri gözlemlemek için stressiz test ve ultrasonun bir kombinasyonu
- Doppler akış çalışmaları, fetal kan dolaşımını ölçmek için ses dalgalarını kullanan bir ultrason testi
- Anormal değişiklikleri izlemek için sürekli idrar ve kan testleri
- Bebeğin akciğer gelişimini hızlandıran kortikosteroidler
- Diğer tedaviler işe yaramıyorsa ve anne ya da fetüsün yüksek risk altında olduğu tespit edilirse doğum.
Aynı zamanda, hipertansiyonun kontrolüne yardımcı olan kişisel bakım önlemlerini almalısınız.
- Yeterince dinlenin ve büyük kan damarlarındaki basıncı gidermek için sol tarafınıza yatın. Bu şekilde, fetusa maksimum miktarda kan ve besin verilir.
- Yeterli miktarda su için
- Düzenli doğum öncesi kontrolleri için gidin
Hipertansiyonun nedeni bilinmediğinden önlenemez. Ancak hipertansiyona katkıda bulunan faktörlerin bazıları izlenebilir ve kontrol edilebilir.
Gebelikte Hipertansiyon Nasıl Önlenir?
Gebelikte yüksek tansiyonu önleyebilmek için bu basit önlemleri deneyebilirsiniz:
- Her gün yaklaşık on bardak su tüketin
- Protein alımını arttırın ve abur cuburları bırakın
- Her gün yarım saat kadar düşük etkili egzersizler yapın (doktorunuzla konuştuktan sonra)
- Uyurken ayağınızın altına yastık alın. Bu sayede vücudun geri kalanının kan dolaşımını hızlanır.
- Sürekli kilo alımını korumak için sağlıklı beslenin
- Kafein alımını sınırlayın
- Tansiyonunuzu düzenli olarak kontrol ettirin
Gebelikte yüksek tansiyon zamanında tespit edilir ve tedavi edilirse ciddi bir durum ile karşı karşıya kalmazsınız. Gebelikte, düzenli doğum öncesi kontroller ile kolayca teşhis edilebilir. Yapmanız gereken tek şey, düzenli olarak doktorunuzu ziyaret etmektir, Sağlıklı ve aktif bir yaşam tarzını takip etmek, varsa semptomları gözlemlemek ve sıra dışı bir şey görünüyorsa tıbbi yardım istemek sizi ve bebeğinizi bu sorundan uzak tutacaktır.
